(...)Myśl teologiczna Jana Pawła II rozwijała się równolegle do jego doświadczeń i przeżyć. Jego biografia pozwala zrozumieć, w jaki sposób kształtowała go wiara – to ona sprawiła, że idea osoby i jej relacji z Bogiem stała się dla niego kluczowa. Z niezwykłej historii życia Papieża warto podkreślić cztery charakteryzujące go cechy: dialog, wiarygodność, odwaga i pokora. Totus Tuus, które wybrał jako swoje wezwanie, nie było jedynie słownym aktem oddania się Matce Bożej. Wiarygodność tego zawierzenia przenikała całą jego postawę. Oddanie całym sobą oznaczało pełne zaangażowanie w ży­cie zgodne z wartościami, bez kompromisów moralnych. Była to postawa integralności i wierności zasadom.

Charakterystycznym rysem jego działalności była troska o czło­wieka – o jego wybory moralne, które w jedności z Kościołem miały prowadzić do zaufania Chrystusowi. Jako wykładowca, naukowiec oraz duszpasterz Wojtyła dążył do stworzenia filozoficznej i teolo­gicznej nauki o człowieku, bardziej zrozumiałej dla współczesnych. W 1960 roku opublikował książkę Miłość i odpowiedzialność, w której sformułował definicję normy personalistycznej: „Osoba jest takim bytem, że właściwe i pełnowartościowe odniesienie do niej stanowi miłość”¹.

Od tego momentu wyraźnym rysem jego nauczania – w tym zaangażowania w prace nad Konstytucją duszpasterską o Kościele w świecie współczesnym Soboru Watykańskiego II – było przy­pominanie, że każdego człowieka należy traktować jako cel sam w sobie, nigdy zaś jako środek do osiągnięcia celu. Ujęcie człowieka w perspektywie imago Dei (obrazu Boga) powinno być fundamen­tem jego godności i powołania do miłości oraz budowania wspól­noty.

Pisząc uzupełnienia do Konstytucji soborowej, kard. Wojtyła wi­dział w tym klucz do dialogu Kościoła ze światem współczesnym. Na tym tle prowadził swoje rozważania, pytając: Gdzie w życiu człowieka jest przestrzeń na otwarcie drzwi Chrystusowi – Temu, w którym dokonuje się pełne wyjaśnienie i zrozumienie sensu czło­wieczeństwa? (...)

1 K. Wojtyła, Miłość i odpowiedzialność, Wydawnictwo TN KUL, Lublin 1982, s. 43. 

Więcej przeczytasz w najnowszym numerze kwartalnika PASTORES 110 (1) 2026.

DOMINIKA ŻUKOWSKA-GARDZIŃSKA, teolog kultury, profesor Uniwersy­tetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie; ekspert Muzeum Jana Pawła II i Prymasa Wyszyńskiego, członek Towarzystwa Uniwersyteckiego „Fides et Ratio”.